Το να ξεστομίζεις μια λέξη είναι σαν να χτυπάς μια νότα στο πληκτρολόγιο της φαντασίας.
Για όσα δεν μπορείς να μιλήσεις πρέπει να σωπαίνεις.

Ludwig Wittgenstein

Πέμπτη, 26 Ιουνίου 2008

IΣΤΟΡΙΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ -ΑΠΟ ΤΗ ΡΩΜΗ ΣΤΗ ΝΕΑ ΡΩΜΗ

ΣΕΝΑΡΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

1.ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Οι πρώτοι αιώνες του Βυζαντίου, Η μετεξέλιξη του Ρωμαϊκού κράτους, Από τη Ρώμη στη Νέα Ρώμη
2.ΔΙΔΑΚΤΙΚΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ: Ιστορία
3.ΤΑΞΗ: Β Γυμνασίου
4.ΩΡΕΣ ΠΟΥ ΔΙΑΤΙΘΕΝΤΑΙ: 3
5.ΥΛΙΚΟ ΚΑΙ ΜΕΣΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ:
F Ms word
F Internet explorer: Δικτυακός τόπος:
http://www.hellenichistory.gr/

6. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ:

7. ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ
1. Εξοικείωση των μαθητών με τους όρους Βυζάντιο και Βυζαντινή αυτοκρατορία.
2. Να παρουσιαστούν τα χρονικά όρια και οι περίοδοι της Βυζαντινής αυτοκρατορίας και να αντιληφθούν οι μαθητές τη σχέση της με τη Ρωμαϊκή αυτοκρατορία.
3. Να κατανοήσουν οι μαθητές τη σημασία και τους λόγους ίδρυσης της Κων/λης.
4. Να αντιληφθούν τη σημασία της πολιτικής του Μ. Κωνσταντίνου και ιδιαίτερα της θρησκευτικής του πολιτικής.
5. Να προβληματιστούν σχετικά με τις συνέπειες της πολιτικής του Μ. Κωνσταντίνου.
6. Εξοικείωση των μαθητών με τη νέα τεχνολογία και αξιοποίηση της ως εργαλείο γνώσης.
7. Κινητοποίηση της κριτικής σκέψης του μαθητή.
8.Αξιοποίηση της ομαδικής συνεργασίας.
9. Διερεύνηση και επιλογή πληροφοριών μέσα από το πλούσιο υλικό του διαδικτύου.
10. Αυτενέργεια των μαθητών σε ένα περιβάλλον μάθησης όπου ο καθηγητής θα έχει το ρόλο του συντονιστή.


8. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΣΕΝΑΡΙΟΥ
Οι μαθητές χωρίζονται σε ομάδες. Κάθε ομάδα έχει σε φωτοτυπία αλλά και σε ηλεκτρονική μορφή ένα φύλλο εργασίας. Σε κάθε φύλλο εργασίας υπάρχουν υπερσύνδεσμοι που οδηγούν σε διευθύνσεις στο διαδίκτυο από όπου οι μαθητές θα αντλήσουν το υλικό για τις απαντήσεις τους.
Ο χάρτης της σελίδας 6 του βιβλίου θα αποτελέσει την αφόρμηση της διδασκαλίας. Οι μαθητές εντοπίζουν στο χάρτη τη θέση της Ρώμης και της Κωνσταντινούπολης. Έτσι ο χάρτης διευκολύνει τη μετάβαση από τις παλαιές γνώσεις των μαθητών για τη Ρωμαϊκή αυτοκρατορία στο νέο γνωστικό υλικό για το Βυζάντιο και την αυτοκρατορία του.

Ο χωρισμός των μαθητών σε ομάδες θα γίνει με βάση την παρακάτω λογική:

1η ομάδα: Στόχος των μαθητών είναι να προσδιορίσουν το νόημα των όρων Βυζάντιο και Βυζαντινή αυτοκρατορία. Μέσα από την περιήγηση τους στο διαδίκτυο μαθαίνουν τα χρονικά όρια, τις περιόδους της Βυζαντινής αυτοκρατορίας καθώς και τους κυριότερους σταθμούς στην πορεία μεταμόρφωσης του Ρωμαϊκού σε Βυζαντινό κράτος.

2η ομάδα: Οι μαθητές συλλέγουν πληροφορίες από το διαδίκτυο για το Μέγα Κωνσταντίνο καθώς το Βυζάντιο συνδέει την ύπαρξη του με το έργο αυτού του αυτοκράτορα. Επίσης μελετούν τα μέτρα που πήρε ο Κωνσταντίνος για να ανορθώσει το Ρωμαϊκό κράτος που κλονιζόταν και μελετούν τη φωτογραφία της σελίδας 9 του βιβλίου τους.

3η ομάδα: Η ομάδα των μαθητών προσπαθεί να εντοπίσει αλλά και να κατανοήσει τους λόγους που οδήγησαν τον Κωνσταντίνο στην ίδρυση της Κων/λης. Οι μαθητές καταγράφουν τα πλεονεκτήματα αλλά και τα μειονεκτήματα της Κων/λης. Επίσης παρατηρούν την φωτογραφία της σελίδας 8 του βιβλίου τους και προσπαθούν να ερμηνεύσουν το απόσπασμα από το ποίημα του Κωστή Παλαμά.

4η ομάδα: Οι μαθητές αντλούν πληροφορίες για τον τρόπο οικοδόμησης της Κων/λης μέσα από το βιβλίο τους αλλά και από το διαδίκτυο. Οι μαθητές διαβάζουν το κείμενο της σελίδας 7 του βιβλίου τους και προσπαθούν να κατανοήσουν ποια κτίσματα υπογραμμίζουν τη σχέση της Κων/λης με τη Ρώμη και ποια το χριστιανικό της χαρακτήρα.

5η ομάδα: Στόχος των μαθητών είναι να κατανοήσουν τη σημασία της θρησκευτικής πολιτικής του Κωνσταντίνου και τη σημασία του διατάγματος των Μεδιολάνων. Οι μαθητές επίσης διαβάζουν το κείμενο της σελίδας 9 του βιβλίου τους και ερμηνεύουν τη θρησκευτική στάση του Κωνσταντίνου.


ΦΥΛΛΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΟΜΑΔΑ Α


ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ


1. Επισκεφτείτε την ιστοσελίδα:
http://www.hellenichistory.gr/
Στο πλαίσιο Βυζάντιο κάντε κλικ στην πρώιμη Βυζαντινή περίοδο, Πολιτική, Εισαγωγή. Διαβάστε τις πληροφορίες που σας δίνει το διαδίκτυο και προσπαθήστε να δώσετε ένα ορισμό για τους όρους Βυζάντιο και Βυζαντινή αυτοκρατορία.

Βυζάντιο:………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
Βυζαντινή αυτοκρατορία:………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

2. Στην ίδια ιστοσελίδα, στο πλαίσιο Βυζάντιο δείτε τις περιόδους της Βυζαντινής αυτοκρατορίας και τα χρονικά τους όρια. Καταγράψτε αυτές τις περιόδους:
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….


3. Στην ίδια ιστοσελίδα, στο πλαίσιο Βυζάντιο, κάντε κλικ στην Πρώιμη Βυζαντινή περίοδο, Πολιτική, 324-518 και Σύνορα- γλώσσα και προσπαθήστε να κατανοήσετε και να παρουσιάσετε τους σταθμούς στην πορεία μεταμόρφωσης του Ρωμαϊκού κράτους σε Βυζαντινό.
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

4. Παρατηρήστε προσεκτικά το χάρτη της σελίδας 6 του βιβλίου σας και παρουσιάστε στους συμμαθητές σας τις περιοχές από τις οποίες αποτελούνταν το κράτος του Μ. Κωνσταντίνου.






ΟΜΑΔΑ Β


ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ


1. Επισκεφτείτε την ιστοσελίδα: http://www.hellenichistory.gr/.
Στο πλαίσιο Βυζάντιο κάντε κλικ στην πρώιμη Βυζαντινή περίοδο, Πολιτική, Μ.Κωνσταντίνος και απαντήστε στις εξής ερωτήσεις:
1. Πότε ανέβηκε στο θρόνο ο Μ. Κωνσταντίνος;
………………………………………………………………………………………………………
2. Πότε γίνεται μονοκράτορας ο Μ. Κωνσταντίνος και τι αποφασίζει να κάνει;
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..



2. Συμβουλευτείτε τη σελίδα 7 του βιβλίου σας καθώς και την ιστοσελίδα
http://www.hellenichistory.gr/ . Στο πλαίσιο Βυζάντιο κάντε κλικ στην πρώιμη Βυζαντινή περίοδο, πολιτική, Μ. Κωνσταντίνος, εσωτερική πολιτική. Τι μέτρα παίρνει ο Μ. Κωνσταντίνος προκειμένου να ανορθώσει το κράτος που αντιμετώπιζε πολλά προβλήματα;

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

3. Παρατηρήστε την εικόνα της σελίδας 9 του βιβλίου σας. Τι παριστάνει η εικόνα; Ποια σύμβολα διακρίνονται στην εικόνα και σε τι συμπεράσματα σας οδηγούν;

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………








ΟΜΑΔΑ Γ



ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ


1. Επισκεφτείτε την ιστοσελίδα: http://www.hellenichistory.gr/
Στο πλαίσιο Βυζάντιο κάντε κλικ στην Πρώιμη Βυζαντινή περίοδο, Πολιτική, Μ. Κωνσταντίνος, πρωτεύουσα. Καταγράψτε τους λόγους για τους οποίους ο Μ. Κωνσταντίνος αποφάσισε να ιδρύσει την Κωνσταντινούπολη.
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

2. Στην ίδια ιστοσελίδα, στο πλαίσιο Βυζάντιο κάντε κλικ στην Πρώιμη Βυζαντινή περίοδο, κοινωνία, κράτος, η νέα πρωτεύουσα. Συγκεντρώστε τα πλεονεκτήματα καθώς και τα μειονεκτήματα της Κωνσταντινούπολης.
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………


3. Παρατηρήστε την εικόνα στη σελίδα 8 του βιβλίου σας. Τι παριστάνει η εικόνα και τι απεικονίζεται στο κάτω μέρος της εικόνας; Προσπαθήστε να ερμηνεύσετε τους στίχους του Κωστή Παλαμά που βρίσκονται κάτω από την εικόνα. Ποια είναι τα συμπεράσματα σας για το ρόλο της Κωνσταντινούπολης;
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..














ΟΜΑΔΑ Δ



ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ



1. Επισκεφτείτε την ιστοσελίδα: http://www.hellenichistory.gr/ .
Στο πλαίσιο Βυζάντιο, κάντε κλικ στην πρώιμη Βυζαντινή περίοδο, πολιτισμός, τέχνη, περίοδος 324-518, η νέα πρωτεύουσα . Συγκεντρώστε πληροφορίες για τον τρόπο οικοδόμησης της Κωνσταντινούπολης.
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………


2. Διαβάστε το παράθεμα της σελίδας 7 του βιβλίο σας. Υπογραμμίστε τις πληροφορίες που υπάρχουν στο κείμενο για την οικοδόμηση της Κωνσταντινούπολης.



3. Με βάση τις πληροφορίες που συγκεντρώσατε να βρείτε ποια κτίσματα της Κωνσταντινούπολης υπογραμμίζουν τη σχέση της με τη Ρώμη και ποια το Χριστιανικό της χαρακτήρα καθώς επίσης και ποιο κτίσμα παραπέμπει στον ιδρυτή της.
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..











ΟΜΑΔΑ Ε



ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ


1. Επισκεφτείτε την ιστοσελίδα: http://www.hellenichistory.gr/
Στο πλαίσιο Βυζάντιο, κάντε κλικ στην πρώιμη Βυζαντινή περίοδο, πολιτική, Μ. Κωνσταντίνος, θρησκευτική πολιτική και πολιτισμός, πνευματικός κόσμος, Χριστιανισμός. Καταγράψτε τις ενέργειες που έκανε ο Μ. Κωνσταντίνος στο θέμα της θρησκείας και προσπαθήστε να τις ερμηνεύσετε.
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

2. Αναζητήστε πληροφορίες στο βιβλίο σας για το Διάταγμα των Μεδιολάνων. Ποια, πιστεύετε, ήταν η σημασία του;
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………


3. Διαβάστε το παράθεμα της σελίδας 9 του βιβλίου σας. Ποια είναι η άποψη του ιστορικού Vasiliev για τη θρησκευτική πολιτική του Κωνσταντίνου; Σύμφωνα με το παράθεμα, ο Κωνσταντίνος επηρεάστηκε από τη αλληλεπίδραση πολλών θρησκειών μέσα στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία; Καταγράψτε τα συμπεράσματα σας.
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

Παρασκευή, 20 Ιουνίου 2008

Η ΑΝΝΑ ΤΟΥ ΚΛΗΔΟΝΑ

Η ΑΝΝΑ ΤΟΥ ΚΛΗΔΟΝΑ

ΔΙΑΜΑΝΤΗΣ ΑΞΙΩΤΗΣ
Ο Διαμαντής Αξιώτης γεννήθηκε στην Καβάλα το 1942 και είναι ένας από τους πιο σημαντικούς Καβαλιώτες συγγραφείς.
Εμφανίστηκε στα Ελληνικά γράμματα το 1966 με την ποιητική συλλογή Ιχώρ.
Έργα του: οι συλλογές διηγημάτων : «Το μισό των Κενταύρων», «Ξόβεργα με μέλι» (Η ξόβεργα ήταν μια βέργα με κολλώδη ουσία που τη χρησιμοποιούσαν για να παγιδεύουν πουλιά), μυθιστορήματα: «Το ελάχιστον της ζωής του», «Πλωτές γυναίκες», «Μοιρασμένα Χιλιόμετρα»
Επί σειρά ετών υπήρξε υπεύθυνος των λογοτεχνικών περιοδικών Σκαπτή Ύλη και Υπόστεγο.
Είναι συνεργάτης της Ελληνικής Ραδιοφωνίας.

Η ΥΠΟΘΕΣΗ
Το διήγημα μας μεταφέρει στην Καβάλα των μεταπολεμικών χρόνων και στην ατμόσφαιρα της γιορτής του Κλήδονα, στις 24 Ιουνίου. Από το πλήθος των κατοίκων ο Δ. Αξιώτης επιλέγει τη νεαρή Άννα.
Η ιδιαίτερα ευαίσθητη Άννα στηρίζει όλη τη ζωή της στην αναζήτηση ενός γαμπρού σύμφωνα με τα δεδομένα της τοπικής κοινωνίας, όπου ζει.
Η Άννα πιστεύει σε κάθε έθιμο που σχετίζεται με την εύρεση γαμπρού. Ένα αθώο αστείο που κάνουν τα γειτονόπουλα στην Άννα αγγίζει τα όρια της απάτης και έχει τραγική κατάληξη για την εύθραυστη Άννα.

ΕΝΟΤΗΤΕΣ1η ΕΝΟΤΗΤΑ: «Ιούνιος μήνας..……….είδε χαΐρι και προκοπή». ΠΛΑΓΙΟΤΙΤΛΟΣ: Η ατμόσφαιρα των λαϊκών εθίμων του Αι-Γιάννη του Κλήδονα.
2η ΕΝΟΤΗΤΑ: «Είκοσι τρεις Ιουνίου……και παράπονο». ΠΛΑΓΙΟΤΙΤΛΟΣ: Ο ρόλος του εθίμου του Κλήδονα στη ζωή της Άννας.
3η ΕΝΟΤΗΤΑ: «Πάντως, εκείνο………τα παιδιά». ΠΛΑΓΙΟΤΙΤΛΟΣ: Η φάρσα των παιδιών και η αρνητική επίδραση της στη ζωή της Άννας.

ΘΕΜΑΤΙΚΑ ΚΕΝΤΡΑΤο έθιμο του Κλήδονα και γενικότερα τα λαϊκά έθιμα ήταν αυτά που καθόριζαν τη σκέψη και τη ζωή των απλών ανθρώπων σε πολλές επαρχιακές παραδοσιακές κοινωνίες μέχρι σήμερα. Τα έθιμα, οι προλήψεις και οι προκαταλήψεις κυριαρχούσαν τόσο πολύ στη ζωή των ανθρώπων ώστε μερικές φορές να την κάνουν πολύ δύσκολη.
Μια αθώα φάρσα μπορεί σε κάποιες περιπτώσεις να έχει τραγικές συνέπειες στη ζωή κάποιων ατόμων ιδιαίτερα όταν αυτά τα άτομα είναι άτομα ευαίσθητα και εύθραυστα, εύκολα θύματα μιας σκληρής και πολλές φορές απάνθρωπης κοινωνίας.

ΓΛΩΣΣΑΑπλή
Άμεση, προφορική
Με αρκετούς ιδιωματισμούς
Γλώσσα που μιλούν οι απλοί άνθρωποι και που ταιριάζει στο ύφος των λαϊκών διηγήσεων και του λαϊκού παραμυθιού.
Έντονες εικόνες, μεταφορές και προσωποποιήσεις

ΥΦΟΣΠροσωπικό, άμεσο
Εξομολογητικό
Με στοιχεία χιούμορ
Βιωματικό καθώς ο συγγραφέας αναπολεί εικόνες και εμπειρίες από την παιδική του ηλικία στην κοινωνία της Καβάλας.

ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΟΙ ΤΡΟΠΟΙ
Ομοδιηγητικός αφηγητής: συμμετέχει στα γεγονότα.
Το πρώτο χρονικό επίπεδο είναι τα παιδικά χρόνια του συγγραφέα.
Σε ένα δεύτερο χρονικό επίπεδο, ο συγγραφέας ως ενήλικας πια εκθέτει τις απόψεις του και τους προβληματισμούς του.
Η Καβάλα των μεταπολεμικών χρόνων και η ατμόσφαιρα της γιορτής του Κλήδονα είναι ο τόπος και ο χρόνος της αφήγησης.

ΟΙ ΗΡΩΕΣΗ κεντρική ηρωίδα του διηγήματος είναι η Άννα.
Είναι ένα κορίτσι μεγαλωμένο σε μια παραδοσιακή κοινωνία που θεωρεί σκοπό της ζωής των γυναικών τη δημιουργία οικογένειας.
Είναι ένας εύθραυστος χαρακτήρας που επιβαρύνεται συνεχώς καθώς οι προσδοκίες της δεν εκπληρώνονται.
Είναι αθώα και αφελής και εύκολα κερδίζει τη συμπάθεια του αναγνώστη.
Μετατρέπεται εύκολα σε θύμα και οδηγείται στη γελοιοποίηση και στην τρέλα.

Τρίτη, 17 Ιουνίου 2008

Ο ΦΑΡΟΣ ΤΗΣ ΚΑΒΑΛΑΣ



ΠΑΛΙΟ ΥΔΡΑΓΩΓΕΙΟ ΚΑΒΑΛΑΣ


ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΑΡΧΕΙΟ ΚΑΒΑΛΑΣ

ΠΑΡΑΛΙΑ
ΠΑΝΟΡΑΜΙΚΗ ΑΠΟΨΗ ΚΑΒΑΛΑΣ
ΠΑΡΑΛΙΑ ΜΕ ΤΟΥΣ ΦΟΙΝΙΚΕΣ
ΠΑΛΙΑ ΠΟΛΗ
ΚΑΣΤΡΟ

Δευτέρα, 16 Ιουνίου 2008

ΜΥΘΙΣΤΟΡΗΜΑ - ΔΙΗΓΗΜΑ

Χαρακτηριστικά μυθιστορήματος
  1. Είναι μια εκτεταμένη αφήγηση.
  2. Ο μυθος στα μυθιστορήματα είναι εκτεταμένος, πολύπτυχος, πολύπλοκος.
  3. Η πλοκή είναι τέτοια , ώστε μέσα στο μύθο διαπλέκονται διαφορετικά επίπεδα χρόνου.
  4. Τα μυθιστορήματα είναι πολυπρόσωπα και οι προβαλλόμενοι χαρακτήρες διαγράφονται με ολοκληρωμένο τρόπο.
  5. Ο μύθος αναπτύσσεται και εξελίσσεται σε πολλά επίπεδα χώρου.
Χαρακτηριστικά διηγήματος
  1. Το διήγημα είναι σύντομο, έχει περιορισμένη έκταση.
  2. Το διήγημα είναι λιτό και πυκνό τόσο στη γλώσσα όσο και στο περιεχόμενο
  3. Η ιστορία που αφηγείται ένα διήγημα επικεντρώνεται συνήθως γύρω από ένα βασικό γεγονός, με ένα κεντρικό ήρωα.

ΥΦΟΣ ΤΟΥ ΚΕΙΜΕΝΟΥ

Το ύφος είναι ο ιδιαίτερος τρόπος με τον οποίο χρησιμοποιεί κάποιος τη γλώσσα αξιοποιώντας τα ποικίλα μέσα που αυτή προσφέρει.Πρόκειται, δηλαδή, για τις γλωσσικές τεχνικές που επινοεί ο πομπός για να περάσει με τον καλύτερο τρόπο το μήνυμα του.Το ύφος εξαρτάται από την επικοινωνιακή περίσταση του λόγου.

Πιθανοί χαρακτηρισμοί ύφους
  • απλό, οικείο, προσωπικό, φυσικό, λιτό.....
  • εξομολογητικό(όταν χρησιμοποιεί α ενικό πρόσωπο)
  • προφορικό(όταν χρησιμοποιεί λέξεις που ταιριάζουν στον προφορικό λόγο)
  • λογοτεχνικό(πλούσιο σε σχήματα λόγου)
  • επίσημο, σοβαρό, τυπικό, με ειδικό πιθανόν λεξιλόγιο
  • σύνθετο, πολύπλοκο, με δύσκολο λεξιλόγιο, με ειδικούς όρους
  • λόγιο(με λέξεις που προέρχονται από την καθαρεύουσα)
  • στοχαστικό, φιλοσοφικό
  • επιστημονικό, με ειδικό λεξιλόγιο
  • ειρωνικό, καυστικό
  • γλαφυρό, ζωντανό, παραστατικό
  • διδακτικό, προτρεπτικό
  • δραματικό

Σάββατο, 7 Ιουνίου 2008

Η Άννα του Κλήδονα του Διαμαντή Αξιώτη

Το απόσπασμα "Η Άννα του Κλήδονα" του Διαμαντή Αξιώτη , που συμπεριλαμβάνεται στο βιβλίο των κειμένων της Β Γυμνασίου μας μεταφέρει στην ατμόσφαιρα της μεταπολεμικής Καβάλας και στις γειτονιές της Αγίας Βαρβάρας, των Πεντακοσίων και του Σούγελου. Η εμμονή του Αξιώτη στην γενέτειρα του, στους θρύλους, στα έθιμα και στις παραδόσεις της είναι φανερή. Ο Αξιώτης μας μεταφέρει με επιτυχία, κατά τη γνώμη μου, στο εορταστικό κλίμα της γιορτής του Κλήδονα που μικροί και μεγάλοι περίμεναν με ανυπομονησία για να κάψουν τα Μαγιάτικα στεφάνια και να περάσουν πάνω από τις φωτιές.Ιδιαίτερα για μας τους Καβαλιώτες και ακόμα πιο πολύ για μας που μεγαλώσαμε στις συνοικίες των Πεντακοσίων και της Αγίας Βαρβάρας, το κείμενο μας ταξιδεύει στα παιδικά μας χρόνια εκεί όπου κάθε 24 του Ιούνη ανάβαμε τις φωτιές στο δασάκι των Πεντακοσίων και συναγωνιζόμασταν ποιος θα περάσει πιο ψηλά πάνω από τη φωτιά. Σε εκείνο το δασάκι αφήνονταν ελεύθερα όνειρα, επιθυμίες ανεκπλήρωτες, παιδικοί έρωτες.Ο τρόπος που αφηγείται ο Διαμαντής Αξιώτης αγγίζει μικρούς και μεγάλους για αυτό και νομίζω ότι το κείμενο του Διαμαντή Αξιώτη αγαπήθηκε τόσο από τα παιδιά όσο και από μας που το διδάξαμε.

ΑΦΗΓΗΜΑΤΙΚΟΙ ΤΡΟΠΟΙ

Οι κυριότεροι αφηγηματικοί τρόποι είναι:
  1. Η αφήγηση: Είναι η έκθεση γεγονότων η οποία διακρίνεται σε διήγηση(τριτοπρόσωπη αφήγηση με αφηγητή παντογνώστη), σε μίμηση(πρωτοπρόσωπη ή και τριτοπρόσωπη αφήγηση με αφηγητή που συμμετέχει) και σε μεικτό τρόπο.
  2. Ο διάλογος : Είναι το μέρος της αφήγησης στο οποίο τα πρόσωπα συνομιλούν σε ευθύ λόγο. Ο διάλογος προσδίδει ζωντάνια και εκφραστική δύναμη.
  3. Η περιγραφή: Είναι η αναπαράσταση προσώπων, τόπων, αντικειμένων, φαινομένων.Η περιγραφή συνήθως παρεμβάλλεται μέσα στην αφήγηση με στόχο την προβολή στοιχείων που αιτιολογούν τη δράση των ηρώων.

Tύποι αφηγητή και αφήγησης

  1. Ομοδιηγητικός αφηγητής: συμμετέχει στην ιστορία που αφηγείται είτε ως πρωταγωνιστής είτε ως παρατηρητής ή αυτόπτης μάρτυρας.
  2. Ετεροδιηγητικός αφηγητής: δεν έχει καμιά συμμετοχή στην ιστορία που αφηγείται.

  1. Αφήγηση με μηδενική εστίαση:Ο αφηγητής γνωρίζει περισσότερα από όσα ξέρουν οι ήρωες.
  2. Αφήγηση με εσωτερική εστίαση:Ο αφηγητής βλέπει μέσα από ένα πρόσωπο του έργου, άρα ξέρει όσα του επιτρέπει η ανθρώπινη φύση του.
  3. Αφήγηση με εξωτερική εστίαση: Ο αφηγητής γνωρίζει λιγότερα από τα πρόσωπα του έργου