Το να ξεστομίζεις μια λέξη είναι σαν να χτυπάς μια νότα στο πληκτρολόγιο της φαντασίας.
Για όσα δεν μπορείς να μιλήσεις πρέπει να σωπαίνεις.

Ludwig Wittgenstein

Τετάρτη, 28 Μαΐου 2014

Τα θέματα της Νεοελληνικής Γλώσσας



ΚΕΙΜΕΝΟ


Η «ανθρωπιά» είναι μια λέξη του καιρού μας, ένας όρος κοινόχρηστος, ένα νόμισμα που κυκλοφορεί σ’ όλα τα χέρια, γιατί συμβαίνει η ανταλλακτική του αξία να είναι πολύ μεγάλη. Και με την «ανθρωπιά» εννοούμε, φυσικά, τη συμπόνια, τη συμμετοχή, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, στο πάθος του γείτονα. Και όχι μόνο του γείτονα. Του κάθε ανθρώπου. Άλλοτε χρησιμοποιούσαν τον όρο «ανθρωπισμός». Έλεγαν: «αυτός είναι μεγάλος ανθρωπιστής» και με τούτο εσήμαιναν μια προσωπικότητα που ξοδευόταν ολόκληρη για να κάμει το καλό. Ο Ντυνάν, για παράδειγμα, ο ιδρυτής του «Ερυθρού Σταυρού», υπήρξε ένας τέτοιος ανθρωπιστής. Πέρα απ’ ό,τι θα μπορούσε να ενδιαφέρει αποκλειστικά το άτομό του, εσυλλογίσθηκε τους ανθρώπους που έπασχαν, έξω από διάκριση φυλής και θρησκείας, «εν πολέμω και εν ειρήνη».

Ο «ανθρωπιστής», ένας άνθρωπος με σπουδαίες ικανότητες, που αναλίσκεται με ειλικρίνεια, χωρίς υστεροβουλία, ακόμη και χωρίς τη θεμιτή, επιτέλους, από πολλές απόψεις, επιθυμία της υστεροφημίας, υπήρξε, για πολλούς αιώνες, ένα θαυμάσιο ιδανικό, που οι προγενέστεροι το επρόβαλλαν στους μεταγενέστερους. Ακόμη τότε η «ανθρωπιά», μολονότι δεν έπαυε να είναι κοινή απαίτηση, δεν είχε καταντήσει κοινόχρηστος όρος. Ήταν η σπάνια, η υψηλή παρουσία, όπου μόνο μερικές εκλεκτές φύσεις κατόρθωναν να φτάσουν. Και ακόμη, μια καθημερινή άσκηση που ο καθένας την επιθυμούσε για τον εαυτό του, θεωρώντας την αυτονόητο χρέος του, χωρίς να συλλογίζεται ότι θα μπορούσε και διαφορετικά να την αξιοποιήσει.

Το γεγονός ότι η απαίτηση της «ανθρωπιάς» έχει γίνει κοινός τόπος σήμερα δεν είναι χωρίς ιδιαίτερη σημασία. Δείχνει πως η οικουμενική ψυχή αισθάνεται βαθύτερα την ταλαιπωρία του ανθρώπου και αναζητεί διέξοδο.

Περιττό να προστεθεί πως και η ανθρωπιά, καθώς κι ένα σωρό άλλοι όροι, έχει υποστεί τρομακτικές διαστρεβλώσεις. Όποιος είπε πως οι ιδέες είναι καθώς τα υγρά, που παίρνουν το σχήμα του μπουκαλιού τους, είχε, βέβαια, πολύ δίκιο. Και με τους όρους το ίδιο συμβαίνει. Αλλάζουν νόημα, αλλάζουν απόχρωση, κατά τον τρόπο που τους μεταχειρίζεται κανείς και κατά τον σκοπό που επιδιώκει χρησιμοποιώντας τους. Έτσι, μπορούμε να μιλούμε όλοι για ανθρωπιά, αλλά να εννοούμε ολωσδιόλου διαφορετικό πράγμα ο καθένας.

Έπειτα, ένας όρος, μια λέξη, μια έκφραση, που βρίσκεται ολοένα στο στόμα μας, σιγά σιγά φτωχαίνει, αδειάζει, αποστεώνεται, αυτοακυρώνεται. Φοβούμαι πως ίσια ίσια αυτό έχει συμβεί με την ανθρωπιά. Αρκεί μια ματιά ολόγυρά μας, για να το νιώσουμε καλύτερα τούτο. Η καθημερινή ζωή ολοένα και περισσότερο χάνει τη θαλπωρή, τη γλυκιά ζεστασιά της. Είναι ένας χειμώνας χωρίς αλκυονίδες. Η «καλημέρα», αυτό το χαρούμενο άνοιγμα παραθύρου προς τον αίθριο ουρανό, μεταβάλλεται σιγά σιγά σε μορφασμό. Η ανθρώπινη λαιμαργία, η δίψα της ευζωίας δεν αφήνει τόπο για ευγενικά αισθήματα. Κάτι περισσότερο: τα ευγενικά αισθήματα θεωρούνται ξεπερασμένα.

Λησμονούμε, ωστόσο, πως η ανθρωπιά είναι κυριότατα βούληση, δεν είναι γνώση, δεν είναι μόνο γνώση. Και δεν είναι λόγος, είναι πράξη. Είναι ένας ολόκληρος εσωτερικός κόσμος, στην τελείωσή του, που ακτινοβολεί παντού. Η ανθρωπιά αποκλείει τη μισαλλοδοξία, την καταφρόνηση του άλλου ανθρώπου· είναι επιεικής και ήπια. Περιέχει πολλή συγκατάβαση και πολλή κατανόηση. Η ανθρωπιά είναι κυκλική παρουσία. Δεν βρίσκεται στραμμένη προς ένα μονάχα σημείο του ορίζοντα. Εκείνος που είναι αληθινά ανθρώπινος δεν μπορεί παρά να είναι, σε κάθε περίσταση, ανθρώπινος. Η ανθρωπιά δεν είναι επάγγελμα, δεν είναι όργανο αυτοπροβολής και επιτυχίας. Είναι απάρνηση. Πρέπει πολλά ν’ αρνηθείς, για να κερδίσεις τα ουσιωδέστερα. Αλλά δεν είναι και παθητική κατάσταση. Ολωσδιόλου αντίθετα, αποτελεί μορφή αδιάκοπης ενέργειας. Είναι πολύ ευκολότερο να γίνεις «μέγας ανήρ» παρά να γίνεις «μεγάλος άνθρωπος». Η Ιστορία είναι γεμάτη παραδείγματα μεγάλων ανδρών. Αλλά έχει πολύ λίγους «ανθρώπους» να παρουσιάσει. 
Ι.Μ.Παναγιωτόπουλος, Ο Σύγχρονος Άνθρωπος., Οι Εκδόσεις των φίλων, Αθήνα 1988. 18η έκδοση (Διασκευή).

A1. Να γράψετε στο τετράδιό σας την περίληψη του κειμένου που σας δόθηκε (100-120 λέξεις).

Μονάδες 25

Β1. Να αναπτύξετε σε μία παράγραφο 100 έως 120 λέξεων το περιεχόμενο του αποσπάσματος που ακολουθεί: «Η ανθρώπινη λαιμαργία, η δίψα της ευζωίας δεν αφήνει τόπο για ευγενικά αισθήματα. Κάτι περισσότερο: τα ευγενικά αισθήματα θεωρούνται ξεπερασμένα.».

Μονάδες 10
Β2. α) Να βρείτε δύο τρόπους ανάπτυξης στην πρώτη παράγραφο του κειμένου (Η «ανθρωπιά» ... «εν πολέμω και εν ειρήνη») και να δικαιολογήσετε την απάντησή σας.
Μονάδες 6
β) Ποια νοηματική σύνδεση εκφράζουν οι διαρθρωτικές λέξεις: έτσι (στην τέταρτη παράγραφο) ωστόσο (στην έκτη παράγραφο).
Μονάδες 4
Β 3. α) Να γράψετε ένα συνώνυμο για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις του κειμένου: αναλίσκεται, οικουμενική, διαστρεβλώσεις, ολωσδιόλου, ευζωίας.
Μονάδες 5
β) Να γράψετε ένα αντώνυμο για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις του κειμένου:κοινόχρηστος, συμμετοχή, αυτοακυρώνεται, γνώση, αδιάκοπης.
Μονάδες 5
Β 4. α) Να αιτιολογήσετε τη χρήση των εισαγωγικών στις παρακάτω περιπτώσεις: 
«αυτός είναι μεγάλος ανθρωπιστής» (στην πρώτη παράγραφο) 
«Ερυθρού Σταυρού» (στην πρώτη παράγραφο).

Μονάδες 2
β) Να εντοπίσετε στο κείμενο τρεις εκφράσεις με μεταφορική σημασία.
Μονάδες 3

Γ1. Σε άρθρο σας, που θα δημοσιευτεί σε τοπική εφημερίδα, να αναφερθείτε σε φαινόμενα που αποδεικνύουν το έλλειμμα ανθρωπιάς στην εποχή μας, αλλά και σε δραστηριότητες, ατομικές και συλλογικές, που αποσκοπούν στον περιορισμό αυτού του ελλείμματος (500-600 λέξεις).

 Μονάδες 40


Ενδεικτικές απαντήσεις στα θέματα μπορείτε να δείτε εδώ και εδώ.

Οι ερωτήσεις Εισαγωγής στην τράπεζα θεμάτων


 Ερωτήσεις Εισαγωγής
  Ξενοφώντας 
  1.  Ποιες είναι οι απόψεις του Ξενοφώντα για την «αθέτηση του λόγου» και την «παράβαση των όρκων»; 
  2. Ποιες στρατιωτικές υπηρεσίες προσέφερε ο Ξενοφών στον Αγησίλαο;
  3. α) Να εξηγήσετε γιατί δεν είναι εύκολη η ειδολογική και η χρονολογική κατάταξη των έργων του Ξενοφώντα.β) Σε ποια κριτήρια στηρίζεται η χρονολογική κατάταξη των έργων του Ξενοφώντα; 
  4. Ποιον χαρακτηρισµό απέδωσαν στον Ξενοφώντα οι θαυμαστές του έργου του στη ρωµαϊκή εποχή και γιατί;
  5. Να κατατάξετε κατά χρονική σειρά τα ακόλουθα βιογραφικά στοιχεία του Ξενοφώντα:
    α) Εγκαταστάθηκε στον Σκιλλούντα της Ολυμπίας, όπου ασχολήθηκε με το συγγραφικό του έργο.
    β) Εξορίστηκε από την πατρίδα του, την Αθήνα.
    γ) Αναγκάστηκε να εγκαταλείψει το κτήμα του, στον Σκιλλούντα, και να μετακομίσει στην Κόρινθο.
    δ) Οι Αθηναίοι επέτρεψαν στον Ξενοφώντα να επαναπατριστεί, μετά από την άρση του ψηφίσματος για εξορία.
    ε) Έστειλε τους γιους του, Γρύλλο και Διόδωρο, να υπηρετήσουν στον αθηναϊκό στρατό.
  6.  Ποιες συνέπειες έχει, κατά τον Ξενοφώντα, η ασέβεια προς τους θεούς στην εξέλιξη των ιστορικών γεγονότων;
  7. Από την περιγραφή ποιων γεγονότων αναδεικνύεται η ικανότητα του Ξενοφώντα να ζωντανεύει με δραματική ένταση μεμονωμένες εντυπωσιακές σκηνές;
  8. Να αναφέρετε τα Ιστορικά έργα του Ξενοφώντα και να δώσετε περιληπτικά το περιεχόμενο δύο έργων αυτής της κατηγορίας. 
  9. Ο Ξενοφών είχε τη φιλοδοξία να συνεχίσει το έργο του Θουκυδίδη. Πόσο επιτυχημένη θεωρείται η προσπάθειά του;
  10. Να αναφέρετε τα Διδακτικά έργα του Ξενοφώντα και να δώσετε περιληπτικά το περιεχόμενο δύο έργων αυτής της κατηγορίας
  11. Σε ποιες κατηγορίες κατατάσσονται τα έργα του Ξενοφώντα; Να γράψετε δύο τίτλους έργων από κάθε κατηγορία. 
  12. Ποιες ήταν οι σχέσεις του Ξενοφώντα με την πόλη της Σπάρτης;
  13. Να αναφέρετε τα Σωκρατικά έργα του Ξενοφώντα και να δώσετε περιληπτικά το περιεχόμενο δύο έργων αυτής της κατηγορίας.
  14. Σε ποιες κατηγορίες κατατάσσονται τα έργα του Ξενοφώντα; Να αναφέρετε τους τίτλους των έργων μιας κατηγορίας. 
  15. α) Σε ποια κατηγορία των έργων του Ξενοφώντα ανήκουν τα Ἑλληνικά και σε ποια χρονική περίοδο αναφέρονται;β) Να αναφέρετε τους τίτλους των υπολοίπων έργων του Ξενοφώντα που ανήκουν στην ίδια κατηγορία με τα Ἑλληνικά. 
  16. Τι γνωρίζετε για τη συμμετοχή του Ξενοφώντα στην εκστρατεία του Κύρου;
  17. Πώς αναδεικνύεται η πίστη του Ξενοφώντα σε υψηλές αξίες; 
  18. α) Σε ποια κριτήρια στηρίζεται η χρονολογική κατάταξη των έργων του Ξενοφώντα;β) Ποια είναι η πιθανότερη χρονολογική κατάταξη των έργων του; 
  19. Οι Αθηναίοι με ψήφισμά τους εξόρισαν τον Ξενοφώντα, επειδή:
    α) αρνήθηκε να υπηρετήσει στον αθηναϊκό στρατό,
    β) κατατάχτηκε ως μισθοφόρος στον στρατό του Κύρου, στη Μ. Ασία,
    γ) ανήκε στην τάξη των ιππέων και συναναστρεφόταν με τον Σωκράτη,
    δ) στη μάχη της Κορωνείας (494 π.Χ.), παρατάχτηκε με τον βασιλιά της Σπάρτης Αγησίλαο εναντίον της πατρίδας του,
    ε) δεν επέτρεψε στους γιους του να υπηρετήσουν στον αθηναϊκό στρατό.Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση, σημειώνοντας το αντίστοιχο γράμμα και να αναφέρετε αν οι Αθηναίοι αναθεώρησαν το ψήφισμα αυτό και με ποια αφορμή. 
  20. Να εξηγήσετε γιατί οι Αθηναίοι εξόρισαν τον Ξενοφώντα από την πατρίδα του (394 π.Χ.) και γιατί, πολύ αργότερα (365 π.Χ.), ανακάλεσαν αυτή τους την απόφαση. 
  21. Ποια δημοφιλέστερα έργα του Ξενοφώντα χρησιμοποιήθηκαν ως διδακτικά βιβλία από την Αναγέννηση μέχρι σήμερα και για ποιους λόγους;
  22. Να κατατάξετε κατά χρονική σειρά τα ακόλουθα βιογραφικά στοιχεία του Ξενοφώντα:
    α) Συμμετείχε ως μισθοφόρος στο στράτευμα του Κύρου κατά του αδελφού του Αρταξέρξη.
    β) Μεγάλωσε σε εύπορη οικογένεια στον Δήμο της Ερχιάς Αττικής.
    γ) Ακολούθησε τον Σπαρτιάτη βασιλιά Αγησίλαο στη μάχη της Κορωνείας.
    δ) Υπηρέτησε στο σώμα των ιππέων της πατρίδας του, της Αθήνας.
    ε) Οδήγησε τους Έλληνες μισθοφόρους (τους Μυρίους) από τα βάθη της Ασίας στην πατρίδα τους.
  23. Ποιοι λόγοι οδήγησαν τους Αθηναίους στην άρση του ψηφίσματος της εξορίας του Ξενοφώντα;
  24. Τι γνωρίζετε για τη μόρφωση του Ξενοφώντα και ποιες ιστορικές μορφές άσκησαν επίδραση στην προσωπικότητα και στις ιδέες του; 
  25. Πώς δικαιολογείται ο χαρακτηρισμός του Ξενοφώντα ως «ρεπόρτερ» και πώς αποτυπώνεται στο έργο του η εικόνα των πολιτικών εξελίξεων του 4ου π.Χ. αι.; 
  26. Τι γνωρίζετε για την καταγωγή (γέννηση, οικογενειακό περιβάλλον), τη μόρφωση του Ξενοφώντα και τις πολιτικές συνθήκες της εποχής του;
  27. α) Πώς αξιολογήθηκε το έργο του Ξενοφώντα στην Αλεξανδρινή και στη Ρωμαϊκή εποχή;β) Σε ποια κατηγορία των έργων του Ξενοφώντα ανήκουν τα Ἑλληνικά και σε ποια χρονική περίοδο αναφέρονται;
  28. Ποιοι λόγοι οδήγησαν τον Ξενοφώντα στην εξορία;
Θουκυδίδης
  1. Πώς ορίζεται η υπεύθυνη συµπεριφορά του πολίτη, κατά τον Θουκυδίδη;
  2.  α) Ποια ήταν η άποψη του Θουκυδίδη για τη στρατηγική του Περικλή;  β) Ποιες ήταν οι συνέπειες του λοιμού και πώς επηρέασε την πολιτική κατάσταση   της Αθήνας;
  3.  Να αναφέρετε τρία (3) χαρακτηριστικά του θουκυδίδειου ύφους. 
  4. Τι επιδιώκει ο Θουκυδίδης με τη χρήση σύνθετων ρημάτων; Να αναφέρετε ένα παράδειγμα.
  5.  Με ποιες μεθόδους ο Θουκυδίδης διερευνά γεγονότα παλαιότερα του Πελοποννησιακού πολέμου;
  6. Ποια γλώσσα χρησιμοποιεί στο έργο του ο Θουκυδίδης; Να αναφέρετε τρεις χαρακτηριστικές γλωσσικές ιδιομορφίες.
  7. Με ποιες μεθόδους ο Θουκυδίδης ερευνά τα γεγονότα του μακρινού παρελθόντος και της σύγχρονής του εποχής, στην πορεία αναζήτησης της αλήθειας; 
  8. Με ποιον τρόπο χρονολογεί τα ιστορικά γεγονότα ο Θουκυδίδης; 
  9. Ποια είναι, σύμφωνα με τον Θουκυδίδη, τα χαρακτηριστικά του υπεύθυνου πολίτη;
  10. Για ποιους λόγους εξορίστηκε ο Θουκυδίδης και πώς η εξορία του επηρέασε τη συγγραφή του έργου του; 
  11. Με ποιον τρόπο παραθέτει ο Θουκυδίδης τους λόγους των οµιλητών στις δηµηγορίες του και γιατί. 
  12. Ποιο γνώρισµα σκέψης και µεθόδου χαρακτηρίζει τον Θουκυδίδη, όταν στοχάζεται για τα γεγονότα και τη συµπεριφορά του ανθρώπου; Ποια πορεία ακολουθεί ο ιστορικός;
  13. Πώς ο Θουκυδίδης οδηγείται στην αντίληψη ότι η λογική αποτελεί τη μόνη αξία στην οποία μπορεί να στηριχτεί ο άνθρωπος;
  14. Ποια θέµατα περιλαµβάνονται στο πρώτο βιβλίο των ἱστοριῶν του Θουκυδίδη; 
  15. Πώς απαντά ο Θουκυδίδης στο πρόβλημα που αφορά την ηγεμονική δύναμη της Αθήνας; 
  16. Από πού προκύπτει ότι ο Θουκυδίδης έζησε έως το τέλος του Πελοποννησιακού πολέμου;
  17. Με ποιον τρόπο προσπαθεί ο Θουκυδίδης να εξασφαλίσει τη χρονολογική ακρίβεια κατά την έκθεση των ιστορικών γεγονότων; 
  18. Πώς η λογική και η τύχη, κατά τον Θουκυδίδη, επηρεάζουν τις ιστορικές εξελίξεις;
  19.  Ποια στοιχεία οδήγησαν τον Θουκυδίδη να κατανοήσει από την αρχή τη σηµασία του πολέµου που ξεσπούσε; 
  20.  Ποια είναι η αντίληψη του Θουκυδίδη για την αντιμετώπιση του προβλήματος της διαχείρισης της δύναμης από ένα κράτος, μια συμμαχία, μια πολιτική παράταξη;
  21. Ποιες είναι, κατά τον Θουκυδίδη, οι βασικές προϋποθέσεις για τη συγκρότηση ενός ισχυρού, από στρατιωτική άποψη, κράτους;
  22. Ποια είναι, κατά τον Θουκυδίδη, τα βασικά κίνητρα για τον πόλεμο;
  23. Ποιες συνέπειες είχε για τον ίδιο τον Θουκυδίδη η αποτυχία του ως στρατηγού στην Αµφίπολη (424 π.Χ.);
  24. Ποια είναι τα γνωρίσματα του ηγέτη που χαρακτηρίζουν την πολιτική φυσιογνωμία του Περικλή; 
  25. Τι γνωρίζετε για την καταγωγή και τη μόρφωση του Θουκυδίδη;
  26.  Να περιγράψετε το πρότυπο του ηγέτη που ενσαρκώνει ο Περικλής, κατά τον Θουκυδίδη.
  27. Τι είναι οι δημηγορίες και ποια η σημασία τους για την επιστημονική ανάλυση των ιστορικών γεγονότων;
  28. Να αναφέρετε τα βαθύτερα αίτια του Πελοποννησιακού πολέµου, σύµφωνα µε τον Θουκυδίδη. 

Τρίτη, 27 Μαΐου 2014

Καλή επιτυχία!

 
sendscraps


Στους μαθητές μου και στους μαθητές όλης της χώρας εύχομαι ολόψυχα καλή επιτυχία!

Οι ερωτήσεις Ιστορίας στην τράπεζα θεμάτων


Τι πρέπει να προσέξουμε!

Ιστορικοί όροι-έννοιες: αυτονομία, Ιωνική επανάσταση, χορηγία, πρώτος ελληνικός αποικισμός, βοιωτικός ή κορινθιακός πόλεμος, Πανιώνιο, τριακοντούτεις σπονδαί, τριηραρχία, γεωμετρική τέχνη, ηγεμονία(principatus), βασιλιάς(ομηρικά χρόνια), ισονομία, στενοχωρία, γεωμετρική τέχνη, πληβείοι, βασιλεύς(μυκηναϊκή εποχή), γυμνασιαρχία, μυκηναϊκός πολιτισμός, αγροτικός νόμος, άνακτας, λειτουργία, διάταγμα Καρακκάλα, ρωμαϊκή δημοκρατία, γραμμική Β, λααγέτας, αυτάρκεια, εστίαση, ραψωδοί, κλασική εποχή, Ιωνική επανάσταση, κοινή ελληνική, αρχιθεωρία, μέγαρο, αισυμνήτες, Στωική φιλοσοφία, ύπατοι, βουλή γερόντων, πραιτωριανοί, ομηρική εποχή, χαλκιδικό αλφάβητο, ελληνικός μεσαίωνας, πελάτες, μετοίκιο, δικτάτορας, νομοδιδάσκαλοι, θολωτοί τάφοι, δήμαρχοι, δημιουργοί, θρησκευτικός συγκρητισμός, οπλιτική φάλαγγα, πατρίκιοι, γραμματικοί, δωδεκάδελτος, Καλλιειος συνθήκη, χορηγία, τιμητής, θεωρικά

Ερωτήσεις ανάπτυξης

  1.    Οικονομική και  πολιτική οργάνωση του μυκηναϊκού κόσμου και  ανώτατος άρχοντας με βάση τις πληροφορίες της γραμμικής Β΄γραφής.
  2.  Αγροτικός νόμος του Τιβέριου Γράκχου, μέτρα Γάιου Γράκχου
  3.  Κοινωνική διάρθρωση στην Αρχαία Αίγυπτο, αντιλήψεις αρχαίων Αιγυπτίων για το θάνατο και τους θεούς.
  4. Διάταγμα Μεδιολάνων και η σημασία του.
  5.  Ρωμαϊκό πολίτευμα στα χρόνια του Διοκλητιανού, διοικητικό σύστημα
  6.  Κρίση της ομηρικής κοινότητας
  7.     Ενίσχυση του δημοκρατικού πολιτεύματος από τον Περικλή.
  8. Ενίσχυση της κεντρικής εξουσίας από τον Οκταβιανό και στρατιωτικές μεταρρυθμίσεις.
  9. Κρίση του ομηρικού κόσμου και μέτρα αντιμετώπισης
  10. Γλώσσα της ελληνιστικής εποχής, εμφάνιση νέων λατρειών και ανάμειξη θρησκευτικών στοιχείων στην ελληνιστική εποχή.
  11. Πλήθος, δημιουργοί και δούλοι στα ομηρικά χρόνια
  12.  Σύστημα διακυβέρνησης στα ελληνιστικά βασίλεια.
  13. Ρόλος βασιλιά και ευγενών μετά  την κρίση του ομηρικού κόσμου.
  14.  Έσοδα αθηναϊκού κράτους.
  15.   Πολιτισμός ομηρικής εποχής
  16.  Οικονομία και κοινωνία ελληνιστικού κόσμου.
  17. Αποκρυπτογράφηση γραμμικής Β
  18. Πολιτική Φιλίππου Β μετά το συνέδριο της Κορίνθου.
  19.   Περιοχές εξάπλωσης κατά τον 2ο αποικισμό.
  20.  Ανταλκίδειος ειρήνη.
  21.   Ρόλος βασιλιά στην Ομηρική εποχή
  22. Ανάπτυξη Αλεξάνδρειας της Αιγύπτου την ελληνιστική εποχή.
  23.  Ανάπτυξη γεωμετρίας και αστρονομίας στην Αρχαία Αίγυπτο, κοινωνική διάρθρωση
  24.  Κατάλυση Δυτικού ρωμαϊκού κράτους.
  25. Λόγοι β αποικισμού και συνέπειες
  26. Καταγραφή νόμων στις πόλεις κράτη, καινοτομία ελληνικών πόλεων κρατών.
  27.  Αίτια και συνέπειες πελοποννησιακού πολέμου.
  28.  Πολιτική οργάνωση και διοίκηση του Αιγυπτιακού κράτους.
  29. Διοικητικά μέτρα ,  θρησκευτική πολιτική και νομοθετικό έργο Ιουστινιανού.
  30.  Αίτια περσικών πολέμων
  31.  Πολιτιστική ανάπτυξη Περγάμου.
  32.  Δημιουργία και περιεχόμενο ομηρικών επών.
  33.  Οργάνωση στρατού και οικονομίας του μακεδονικού κράτους από τον Φίλιππο.
  34.  Πρώτη και δεύτερη εκστρατεία των Περσών κατά των Ελλήνων.
  35.   Ενέργειες Μ. Αλεξάνδρου στον πολιτικό τομέα και οικονομική πολιτική.
  36.  Κυρίαρχο πολιτειακό όργανο στο δημοκρατικό πολίτευμα των πόλεων καρτών.
  37.   Εκφραστής της πανελλήνιας ιδέας
  38. Δύναμη των φαραώ μέσα από τα έργα της Αιγυπτιακής τέχνης
  39.  Συμβολή της εκστρατείας του Μ.Αλεξάνδρου στον πολιτισμό.
  40.  Ελληνικότητα μυκηναϊκού πολιτισμού, συμβολή των ομηρικών επών και των αρχαιολογικών ερευνών στη μελέτη του μυκηναϊκού πολιτισμού.
  41.   Σχέση Μυκηναίων με τρωική εκστρατεία.
  42.  Μείωση του πρωταγωνιστικού ρόλου της Ρώμης έναντι των επαρχιών, συνθήκες ζωής ρωμαίων υπηκόων κατά τον 2ο μΧ. αιώνα.
  43. Αποκρυπτογράφηση ιερογλυφικών.
  44.  Ρωμαϊκό δίκαιο κατά την  αυτοκρατορική περίοδο, πολιτική οργάνωση της Ρώμης κατά την περίοδο της βασιλείας.
  45.   Ομηρικός οίκος, θρησκεία και τέχνη της Ομηρικής εποχής.
  46.  Συνέδριο Κορίνθου
  47.   Ανάπτυξη γραμμάτων κατά την ελληνιστική περίοδο.
  48.   Ο Κίμων , η πολιτική του και οι ενέργειες του.
  49.  Σχέσεις Μυκηναίων με Φοίνικες και Χεταίους.
  50. Τυραννίδα στις πόλεις κράτη και περιπτώσεις τυράννων.
  51.    Ο Κάτων ο Τιμητής και η πολιτική του.
  52.   Τα πολιτεύματα και η εξέλιξη τους, κρίση αριστοκρατικής κοινωνίας
  53.  Μεταφορά πρωτεύουσας στην Κων/λη.
  54.   Προϋποθέσεις και εξέλιξη της πόλης-κράτους, κρίση πόλης-κράτους τον 4ο αιώνα.
  55.   Α Αθηναϊκή συμμαχία
  56. Μέτρα υποστήριξης του Χριστιανισμού από τον Μ.Κωνσταντίνο.
  57. Οικονομική οργάνωση μυκηναϊκού κόσμου, παρακμή μυκηναϊκού κόσμου
  58. Πολιτιστική ενότητα του μυκηναϊκού κόσμου.

Κυριακή, 25 Μαΐου 2014

Eπαναληπτικές ερωτήσεις κατανόησης στα "Ελληνικά" του Ξενοφώντα

Επαναληπτικές Ερωτήσεις
Ξενοφώντος Ελληνικά

Β.1, 16-32
  1.  Ποια σημασία είχε για το στρατό του Λυσάνδρου η άλωση της Λαμψάκου;
  2. Ποιο είναι το στρατηγικό σχέδιο του Λυσάνδρου και σε τι αποσκοπεί;
  3. Ποιες είναι οι προβλέψεις που κάνει ο Αλιβιάδης για τη θέση των δύο αντιπάλων και ποια είναι τα στρατηγικά του προσόντα;
  4. Ποιες συμβουλές απηύθηνε στους Αθηναίους και ποια πήχηση είχαν οι συμβουλές του;
  5. Να χαρακτηρίσετε τον Αλκιβιάδη αξιοποιώντας τις πληροφορίες του αποσπάσματος.
  6. Να σχολιάσετε την τακτική των Αθηναίων κάθε φορά που γύριζαν  από τους Αιγός ποταμούς.
  7. Σε ποιες ενέργειες προχώρησε ο Λύσανδρος αμέσως μετά τη νίκη του;
  8. Να συγκρίνετε τη στάση του Φιλοκλή και του Αδείμαντου, σε περίπτωση που νικούσαν στη ναυμαχία οι Αθηναίοι.
  9. Γιατί νικήθηκαν οι Αθηναίοι στους Αιγός ποταμούς;Ποια στατηγικά λάθη διέπραξαν;
  10. Ποια είναι τα προσόντα που είχε ο Λύσανδρος, ως στρατηγός;
Β.2, 1-4
  1. Ποιες ήταν οι κύριες ενέργειες του Λυσάνδρου μετά τη νίκη του στους Αιγός ποταμούς;
  2. Πώς αντιδρούν οι αθηναίοι στην είδηση της συμφοράς και ποια είναι η συναισθηματική τους κατάσταση;
  3. Ποιες αποφάσεις πήρε η εκκλησία του δήμου της Αθήνας μετά τις πρώτες αντιδράσεις;
  4. Να εξηγήσετε τη χρήση του παρατατικού και του Αορίστου στο κείμενο.
Β.2, 16-23
  1.  Ποιο όρο έθεσαν οι Λακεδαιμόνιοι για την παράδοση της Αθήνας;
  2.  Ποια δικαιολογία πρόβαλε ο Θηραμένης για την αργοπορία του και τι φανερωνει αυτό για τον χαρακτληρα του;
  3. Να περιγράψετε την κατάσταση που επικρατεί στους νικητές Σπαρτιάτες  και στους νικημένους Αθηναίους
  4. Ποια ρήματα αποκαλύπτουν τις ενέργειες του Λύσανδρου;
  5. Πώς δικαιολογείται η σκληρή στάση των Κορινθίων και Θηβαίων στο συνέδριο της πελοποννησικάης συμμαχίας;
  6. Ποιους όρους έθεσαν οι Λακεδαιμόνιοι για τη σύναψη της ειρήνης με τους Αθηναίους
  7. Τι πίστευαν οι Έληνες τη μέρα που κατεδαφίζονταν τα τείχη της Αθήνας;
  8. Ποιες είναι οι διπλωματικές και πολιτικές ενέργειες των αντιπάλων;
Β.3, 50-56
  1. Ποιες κατηγορίες εξαπέλυσε ο Κριτίας εναντίον του Θηραμένη και πώς αντέδρασε εκείνος;
  2. Ποια στοιχεία του κειμένου αποκαλύπτουν οτι  η καταδίκη του Θηραμένη ήταν πρσχεδιασμένη;
  3. Να χαρακτηρίσετε τον Κριτία αντλώντας στοιχεία από το κείμενο.
  4. Σε ποιες παράνομες πράξεις προχώρησε ο Κριτίας για να επιτύχει την καταδίκη του Θηραμένη;
  5. Γιατί ο Θηραμένης κατέφυγε στον βωμό της βουλής;
  6. Ποια στάση τήρησαν οι βουλευτές στη βίαιη απόσπαση του Θηραμένη από το βωμό;
  7. Να χαρακτηρίσετε τον Θηραμένη στηριζόμενοι σε στοιχεία του κειμένου.
Β.4, 18-23
  1. Πώς δικαιολογείται η παρουσία του μάντη στο στρατό του Θρασύβουλου;
  2. Πώς κρίνετε τη θυσία του μάντη;
  3. Σε ποια γεγονότα επικεντρώνει ο ιστορικός την προσοχή του;
  4. Ποιοι είναι οι κοινοί δεσμοί που θυμίζει ο Κλεόκριτος στους ολιγαρχικούς και γιατί το κάνει αυτό;
  5. Να παρουσιάσετε τη δομή του λόγου του Κλεόκριτου. Σε ποιο σημείο δίνει μεγαλύτερη βαρύτητα και γιατί;
  6. Να εντοπίσετε τα δραματικά στοιχεία της ενότητας.
  7. Πώς χαρακτηρίζει ο Κλεόκριτος τον εμφύλιο πόλεμο και γιατί;
  8. Ποια κατάσταση επικράτησε στους ολιγαρχικούς μετά την ήττα στον Πειραιά;
  9. Σε ποιους λόγους οφείλεται η πτώση της τυραννίας;
Β.4, 37-43
  1. Πώς κρίνετε τη στάση των τρισχιλίων να επιδιώξουν τη παράδοση της Αθήνας άνευ όρων;
  2. Με ποιους όρους τερματίστηκε η εμφύλια διαμάχη στη Αθήνα;
  3. Πως κρίνετε τη βούληση των Σπαρτιατών να πετύχουν τη συμφιλίωση στην Αθήνα;
  4. Ποιες συμβουλές απευθύνει ο Θρασύβουλος στους ολιγαρχικούς και στους δημοκρατικούς και γιατί; Σε ποια από τις δύο παρατάξεις δίνει μεγαλύτερη βαρύτητα;
  5.  Με ποια επιχειρήματα καταρρίπτει ο Θρασύβουλος τα πλεονεκτήματα των ολιγαρχικών;
  6. Σε ποιες ενέργειες προχώρησαν οι ολιγαρχικοί μετά την ανατροπή τους; Τι φανερώνει αυτό για τον χαρακτήρα τους και τις πεποιθήσεις τους;